Centralisatie/DecentralisatieWie moet het voor het zeggen hebben? Centralisatie (het hoofdkantoor beslist) versus decentralisatie (de beslissingsbevoegdheid is gedelegeerd naar de onderdelen, instituten, afdelingen). Niet alles hoeft centraal; niet alles kan decentraal. Denk aan een trein, met het hoofdkantoor als de locomotief en de diverse afdelingen als evenzovele rijtuigen. De president-directeur is de machinist, de bestuurder van de trein. Overigens is dat een andere functie dan het voeren van de directie over de spoorwegmaatschappij, laat staan het regeren van het land. Soms denkt zo'n machinist ten onrechte dat hij zelfstandig het spoorwegnet kan wijzigen of vervoerspolitiek kan bedrijven. Met zo een loopt het meestal slecht af. Welke beslissingen horen logisch thuis bij een machinist en waar kan hij zich maar beter niet mee bemoeien? Soms is een centrale besluitvorming het meest effectief en het meest efficiënt. Het heeft geen enkele zin om in de rijtuigen inspraaksessies te houden over zaken als in welke 'richting' de trein moet rijden of met welke 'snelheid'. Dat biedt geen uitzicht. Nergens op. Anderzijds is een exprestrein denkbaar (de meest excellente organisatie), met achter de locomotief een bonte verzameling zeer verschillende rijtuigen. Er is dus wel degelijk ruimte voor eigen beleid in elk instituut afzonderlijk. En zie het instituut als een trein ….. Bedenk ook: er is geen spoorbaan zonder dwarsliggers. |
